Dodał: |
Aktualizacja: |
Oceń: 0 0

Wielu pracodawców obawia się, że procedury związane z zatrudnianiem cudzoziemców są na tyle skomplikowane i czasochłonne, iż nie warto się ich podejmować. To prawda, że procedury te do najprostszych nie należą, zwłaszcza, gdy przechodzi się je po raz pierwszy. Warto jednak rozważyć, czy z punktu widzenia korzyści dla działalności gospodarczej, którą prowadzimy, nie pożądane byłoby zatrudnienie wykwalifikowanego pracownika-cudzoziemca, posiadającego duże doświadczenie zawodowe i spełniającego wszystkie stawiane przez nas wymogi. Wydaje się, że odpowiedź na to pytanie jest oczywista.

Pracodawca zamierzający zatrudnić cudzoziemca powinien w pierwszej kolejności ustalić, czy przyszły pracownik potrzebuje zezwolenia na wykonywanie pracy w Polsce. Jeżeli takiego zezwolenia nie potrzebuje zatrudnienie go nie wymaga spełnienia żadnych dodatkowych wymogów, tzn. odbywa się na zasadach obowiązujących obywateli polskich.

Jeżeli okaże się, że cudzoziemiec, z którym zamierzamy współpracować nie może podjąć zatrudnienia bez uzyskania dokumentu uprawniającego go do wykonywania pracy w Polsce, powinniśmy rozważyć, jaką procedurę wybrać, by była ona jak najmniej uciążliwa oraz by gwarantowała powodzenie. Do podstaw umożliwiających wykonywanie pracy przez cudzoziemców należą: zezwolenia na pracę, oświadczenia o zamiarze powierzenia pracy cudzoziemcowi oraz zezwolenia na pobyt czasowy i pracę.

 

ZEZWOLENIE NA PRACĘ

INFORMACJE OGÓLNE

Zezwolenie na pracę jest wydawane dla określonego cudzoziemca i wskazuje pracodawcę, stanowisko lub rodzaj wykonywanej pracy, najniższe wynagrodzenie, które może otrzymywać cudzoziemiec na danym stanowisku, wymiar czasu pracy oraz okres ważności zezwolenia. Jeżeli cudzoziemiec jest delegowany do pracy w Polsce, w zezwoleniu określany jest podmiot, do którego cudzoziemiec jest delegowany. Należy pamiętać, że aby praca powierzona cudzoziemcowi uznana została za wykonywaną legalnie, wszystkie warunki określone w zezwoleniu na pracę powinny znaleźć odzwierciedlenie w zawartej z cudzoziemcem umowie o pracę, czy umowie cywilnoprawnej (np. zleceniu, umowie o dzieło).

Zezwolenie na pracę jest wydawane na wniosek pracodawcy na okres nie dłuższy niż 3 lata i może być przedłużane. Jeżeli cudzoziemiec pełni funkcję w zarządzie osoby prawnej, która na dzień złożenia wniosku zatrudniała powyżej 25 osób, zezwolenie może zostać wydane na okres nie dłuższy niż 5 lat, natomiast w przypadku cudzoziemców delegowanych – na okres delegowania. Jeżeli pracodawca zamierza przedłużyć zezwolenie na pracę, powinien złożyć stosowny wniosek nie wcześniej niż 90 dni i nie później niż 30 dni przed upływem okresu ważności dotychczasowego zezwolenia. Stroną postępowania o wydanie, przedłużenie lub uchylenie zezwolenia na pracę jest wyłącznie pracodawca. Nie musi on jednak działać osobiście, może ustanowić pełnomocnika do reprezentowania go w tym postępowaniu.

Wydanie zezwolenia na pracę zostało uzależnione od łącznego spełnienia dwóch warunków:

  • wysokość wynagrodzenia, która zostanie określona w umowie z cudzoziemcem nie może być niższa od wynagrodzenia pracowników wykonujących pracę porównywalnego rodzaju lub na porównywalnym stanowisku;
  • podmiot zamierzający zatrudnić cudzoziemca musi dołączyć do wniosku o wydanie zezwolenia informację starosty o braku możliwości zaspokojenia potrzeb kadrowych pracodawcy w oparciu o rejestry bezrobotnych i poszukujących pracy lub o negatywnym wyniku rekrutacji organizowanej dla pracodawcy, zwaną powszechnie „testem rynku pracy”.

Prawo określa jednak sytuacje, gdy wydanie zezwolenia na pracę jest możliwe bez konieczności przeprowadzenia „testu rynku pracy”. Najczęściej dotyczą one:

  • przedłużenia zezwolenia na pracę dla tego samego cudzoziemca i na tym samym stanowisku;
  • wydania zezwolenia na pracę dla obywatela Armenii, Białorusi, Gruzji, Mołdowy, Rosji lub Ukrainy, który wykonuje prace pielęgnacyjno-opiekuńcze lub jako pomoc domowa na rzecz osób fizycznych w gospodarstwie domowym;
  • wydania zezwolenia na pracę dla obywatela Armenii, Białorusi, Gruzji, Mołdowy, Rosji lub Ukrainy, który bezpośrednio przed złożeniem wniosku o wydanie zezwolenia na pracę wykonywał przez okres nie krótszy niż 3 miesiące pracę dla tego samego pracodawcy i na tym samym stanowisku na podstawie umowy zawartej w formie pisemnej, jeżeli podstawą wykonywania pracy było zarejestrowane w powiatowym urzędzie pracy oświadczenie o zamiarze powierzenia pracy cudzoziemcowi. Warunkiem wydania zezwolenia na pracę bez przeprowadzenia „testu rynku pracy” jest w tym przypadku przedstawienie zarejestrowanego oświadczenia i umowy z cudzoziemcem oraz dokumentów potwierdzających opłacanie składek na ubezpieczenie społeczne, jeżeli były wymagane w związku z wykonywaniem pracy.

 

OBOWIĄZKI PRACODAWCY

Podmiot zatrudniający cudzoziemca, od którego wymagane jest posiadanie zezwolenia na pracę, jest obowiązany m.in. do:

  • uwzględnienia w umowie z cudzoziemcem warunków określonych w zezwoleniu na pracę;
  • zawarcia umowy w formie pisemnej oraz przedstawienia cudzoziemcowi przed podpisaniem umowy jej tłumaczenia na język dla niego zrozumiały;
    przekazania cudzoziemcowi jednego egzemplarza zezwolenia na pracę;
  • informowania cudzoziemca o działaniach podejmowanych w związku z postępowaniem o udzielenie lub przedłużenie zezwolenia na pracę oraz decyzjach o wydaniu, odmowie wydania lub uchyleniu zezwolenia;
  • zachowania należytej staranności w postępowaniach o zezwolenie i przedłużenie zezwolenia na pracę cudzoziemca;
  • wypłacenia cudzoziemcowi zaległego wynagrodzenia za okres wykonywanej pracy w wysokości zgodnej z zawartą we wniosku o wydanie zezwolenia na pracę oraz opłacenia składek na ubezpieczenie społeczne i zaliczek na podatek dochodowy, w sytuacji gdy wynagrodzenie wypłacane było w wysokości niższej niż wskazana we wniosku;

Ponadto, podmiot zatrudniający cudzoziemca, od którego wymagane jest posiadanie zezwolenia na pracę, obowiązany jest powiadomić w terminie 7 dni wojewodę o:

  • rozpoczęciu przez cudzoziemca pracy w innym charakterze lub na innym stanowisku niż określone w zezwoleniu na pracę;
  • zmianie siedziby lub miejsca zamieszkania, nazwy lub formy prawnej podmiotu powierzającego cudzoziemcowi wykonywanie pracy lub przejęciu zakładu pracy lub jego części przez innego pracodawcę;
  • przejściu zakładu pracy lub jego części na innego pracodawcę;
  • zmianie osoby reprezentującej pracodawcę;
  • niepodjęciu pracy przez cudzoziemca w okresie 3 miesięcy od początkowej daty ważności zezwolenia na pracę;
  • przerwaniu pracy przez cudzoziemca przez okres przekraczający 3 miesiące;
  • zakończeniu pracy przez cudzoziemca wcześniej niż 3 miesiące przed upływem okresu ważności zezwolenia na pracę.

 

TYPY ZEZWOLEŃ NA PRACĘ

W zależności od rodzaju wykonywanej przez cudzoziemca pracy lub rodzaju pracodawcy, który wykonywanie pracy powierza, możemy podzielić zezwolenia na pracę na następujące typy:

  • zezwolenie typu A – jest przeznaczone dla cudzoziemca, który wykonuje pracę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie umowy z podmiotem, którego siedziba lub miejsce zamieszkania albo oddział, zakład lub inna forma zorganizowanej działalności znajduje się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
  • zezwolenie typu B – wydawane jest cudzoziemcowi w związku z pełnieniem funkcji w zarządzie osoby prawnej wpisanej do rejestru przedsiębiorców lub będącej spółką kapitałową w organizacji, który przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres przekraczający łącznie 6 miesięcy w ciągu kolejnych 12 miesięcy;
  • zezwolenie typu C – dotyczy cudzoziemca, który wykonuje pracę u pracodawcy zagranicznego i jest delegowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na okres przekraczający 30 dni w roku kalendarzowym do oddziału lub zakładu podmiotu zagranicznego albo podmiotu powiązanego z pracodawcą zagranicznym (w rozumieniu ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych);
  • zezwolenie typu D – jest wydawane cudzoziemcowi, który wykonuje pracę u pracodawcy zagranicznego, nieposiadającego oddziału, zakładu lub innej formy zorganizowanej działalności na terytorium Polski i jest delegowany do Polski w celu realizacji usługi o charakterze tymczasowym i okazjonalnym (usługa eksportowa);
  • zezwolenie typu E – przeznaczone jest dla cudzoziemca, który wykonuje pracę u pracodawcy zagranicznego i jest delegowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na okres przekraczający 30 dni w ciągu kolejnych 6 miesięcy w innym celu niż wskazane powyżej.

 

KONSEKWENCJE NIELEGALNEGO POWIERZENIA WYKONYWANIA PRACY CUDZOZIEMCOWI

Na zakończenie warto wspomnieć o konsekwencjach związanych z powierzeniem cudzoziemcowi nielegalnego wykonywania pracy. Czyn taki stanowi wykroczenie zagrożone karą grzywny nie niższej niż 3.000 zł. Podobną karę może ponieść ten, kto żąda od cudzoziemca korzyści majątkowej w zamian za podjęcie działań zmierzających do uzyskania zezwolenia na pracę lub innego dokumentu uprawniającego do wykonywania pracy. Wprowadzenie cudzoziemca w błąd, wyzyskanie błędu, wykorzystanie zależności służbowej lub niezdolności do należytego pojmowania podejmowanego działania, które skutkuje doprowadzeniem cudzoziemca do nielegalnego wykonywania pracy, również stanowi wykroczenie, które podlega karze grzywny. W tym przypadku jest to grzywna do 10 000 zł.

Podstawa prawna:
1. Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy
2. Ustawa o cudzoziemcach
3. Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 kwietnia 2015 r. w sprawie przypadków, w których powierzenie wykonywania pracy cudzoziemcowi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest dopuszczalne bez konieczności uzyskania zezwolenia na pracę,
4. Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia z dnia 29 stycznia 2009 r. w sprawie określenia przypadków, w których zezwolenie na pracę cudzoziemca jest wydawane bez względu na szczegółowe warunki wydawania zezwoleń na pracę cudzoziemców.

Skomentuj

Projekt ‘MIEJSKI SYSTEM INFORMACYJNY I AKTYWIZACYJNY DLA MIGRANTÓW’ jest współfinansowany z Programu Krajowego Funduszu Azylu, Migracji i Integracji oraz budżetu państwa. Wyłączna odpowiedzialność spoczywa na autorze. Komisja Europejska nie ponosi odpowiedzialności za sposób wykorzystania udostępnionych informacji.

Projekt LOKALNE MIĘDZYSEKTOROWE POLITYKI NA RZECZ INTEGRACJI IMIGRANTÓW realizowany był w ramach programu Obywatele dla Demokracji, finansowanego z Funduszy EOG.

Projekt LOKALNE POLITYKI MIGRACYJNE - MIĘDZYNARODOWA WYMIANA DOŚWIADCZEŃ W ZARZĄDZANIU MIGRACJAMI W MIASTACH był współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu na rzecz Integracji Obywateli Państw Trzecich oraz budżetu państwa. Wyłączna odpowiedzialność spoczywa na autorze. Komisja Europejska nie ponosi odpowiedzialności za sposób wykorzystania udostępnionych informacji.

Projekt LOKALNE MIĘDZYSEKTOROWE POLITYKI NA RZECZ INTEGRACJI IMIGRANTÓW był współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu na rzecz Integracji Obywateli Państw Trzecich oraz budżetu państwa. Wyłączna odpowiedzialność spoczywa na autorze. Komisja Europejska nie ponosi odpowiedzialności za sposób wykorzystania udostępnionych informacji.

Projekt ‘WARSZAWSKIE CENTRUM WIELOKULTUROWE’ był współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu na rzecz Integracji Obywateli Państw Trzecich oraz budżetu państwa. Wyłączna odpowiedzialność spoczywa na autorze. Komisja Europejska nie ponosi odpowiedzialności za sposób wykorzystania udostępnionych informacji.

LOKALNE MIĘDZYSEKTOROWE POLITYKI NA RZECZ INTEGRACJI IMIGRANTÓW Projekt realizowany był przy wsparciu Szwajcarii w ramach szwajcarskiego programu współpracy z nowymi krajami członkowskimi Unii Europejskiej.