Dodał: |
Aktualizacja: |
Oceń: 0 0

PODATKI W POLSCE

Podstawowa wiedza z zakresu podatków jest niezbędna każdemu, również cudzoziemcom, którzy powinni zdawać sobie sprawę z konsekwencji, jakie może wywołać zaleganie z podatkami w Polsce. Pomijając odpowiedzialność karnoskarbową, która grozi za nieprzestrzeganie przepisów prawa podatkowego w Polsce, cudzoziemcy powinni wiedzieć i pamiętać, że zaleganie z uiszczeniem podatków, o ile nie doszło do zwolnienia z zapłaty zaległych płatności, odroczenia lub rozłożenia ich na raty, prowadzi do odmowy udzielania im prawa pobytu w Polsce.

W ramach polskiego systemu podatkowego można wyróżnić 12 rodzajów podatków, które dzielimy na bezpośrednie i pośrednie. Do tych pierwszych należy 9 rodzajów:

  • podatek dochodowy od osób prawnych (CIT),
  • podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT),
  • podatek od czynności cywilnoprawnych,
  • podatek od nieruchomości,
  • podatek od środków transportowych,
  • podatek od spadków i darowizn,
  • podatek rolny,
  • podatek leśny oraz podatek od posiadania psów.

Do podatków pośrednich zalicza się zaś podatek od towarów i usług (VAT), podatek akcyzowy oraz podatek od gier.

W niniejszym opracowaniu prezentujemy charakterystykę najważniejszych rodzajów podatków, co do których wiedza niezbędna jest w życiu codziennym. Więcej informacji o podatkach znajdziesz na stronie Ministerstwa Finansów, dostępnej także w wersji angielskiej: http://www.finanse.mf.gov.pl 

I.PODATEK DOCHODOWY OD OSÓB FIZYCZNYCH (PIT)

W Polsce, jak w każdym kraju na świecie, panuje obowiązek płacenia podatków, który dotyczy także cudzoziemców. W zależności od tego, czy mieszkają oni na terytorium Polski czy nie, obowiązują ich dwa rodzaje zasad:

  • Nieograniczony obowiązek podatkowy – dotyczy osób, które mają w naszym kraju tzw. miejsce zamieszkania (mają status rezydenta), czyli jeśli przebywają na terenie Polski dłużej niż 183 dni w roku podatkowym lub jeśli mieści się ich centrum interesów osobistych lub gospodarczych (np. znajdują się tu członkowie najbliższej rodziny, prowadzi tu stałą działalność lub wiąże z Polską swoją przyszłość). Nieograniczonym obowiązek podatkowy dotyczy wszystkich osiągniętych dochodów, niezależnie od ich źródła uzyskania, tj. bez względu na to w jakim państwie je uzyskała.
  • Ograniczony obowiązek podatkowy – dotyczy osób nie mających miejsca zamieszkania w Polsce. Podlegają one obowiązkowi podatkowemu tylko od dochodów osiąganych na terytorium Polski. Szczegółowe informacje dotyczące dochodów uznawanych za osiągnięte na terytorium Polski można znaleźć w przewodniku Ministerstwa Finansów: Przewodnik: Cudzoziemcy pracujący w Polsce 
    !UWAGA: W terminologii podatkowej osoby objęte opodatkowaniem PIT nazywa się tzw. osobami fizycznymi.

ŹRÓDŁA PRZYCHODÓW PODLEGAJĄCE OPODATKOWANIU PIT:

  • stosunek służbowy i stosunek pracy, w tym spółdzielczy stosunek pracy, emerytura lub renta,
  • działalność wykonywana osobiście,
  • pozarolnicza działalność gospodarcza,
  • działy specjalne produkcji rolne,
  • najem, podnajem, dzierżawa, poddzierżawa oraz inne umowy o podobnym charakterze,
  • kapitały pieniężne i prawa majątkowe,
  • odpłatne zbycie m.in. nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości, rzeczy ruchomych,
  • inne źródła.

STAWKI PODATKU

Podatek od osób fizycznych liczony jest na podstawie tzw. progów podatkowych. W Polsce istnieją dwa progi podatkowe: jeśli podatnik zarobił w ciągu roku mniej niż 85 528 zł znajduje się w pierwszym progu podatkowym, jeśli więcej niż 85 528 zł – w drugim. W każdym przypadku obowiązuje inny sposób wyliczenia podatku:

  • Jeżeli podstawa obliczenia podatku wynosi 85 528 zł lub mniej (czyli osoba zarobiła do 85 528 zł rocznie) to podatek wynosi 18% tej podstawy minus 556 zł 2 gr.
  • Jeżeli podstawa obliczenia podatku przekracza 85 528 zł, to podatek wynosi 14 839 zł + 32% nadwyżki ponad 85 528 zł.

W prawie podatkowym istnieje tzw. kwota wolna od podatku dotycząca osób, które osiągnęły w ciągu roku dochody niższe niż 3091 zł. W takim wypadku otrzymają one zwrot zaliczek na poczet podatku, które zostały opłacone. Należy jednak pamiętać, że kwota wolna od podatku nie zwalnia z obowiązku złożenia zeznania podatkowego!

Osoby składające zeznanie podatkowe w zależności od sytuacji mają niedopłatę lub nadpłatę podatku. W pierwszym przypadku kwotę zwraca podatnikowi Urząd Skarbowy (w terminie 3 miesięcy), w drugim natomiast, to podatnik winny jest Urzędowi zwrot podatku. Podatek można zapłacić w kasie urzędu skarbowego, w którym składa się PIT lub też przelać na konto bankowe – aby uzyskać informację o numerze konta, należy skontaktować się bezpośrednio z urzędem lub odwiedzić jego stronę internetową.

DZIAŁALNOŚĆ GOSPODARCZA

W świetle polskiego prawa osoby fizyczne mogą założyć działalność gospodarczą, która będzie opodatkowana według progresywnej skali podatkowej lub która będzie objęta tzw. podatkiem liniowym wynoszącym 19% uzyskanych dochodów. Więcej informacji na ten temat można znaleźć w przewodniku Ministerstwa Finansów: Przewodnik: Warunki opodatkowania działalności gospodarczej stawką 19% (podatek liniowy) 

ROCZNE ZEZNANIE PODATKOWE

Osoby objęte obowiązkiem podatkowym, co roku do 30 kwietnia muszą złożyć zeznanie podatkowe za rok poprzedzający (należy je złożyć w Urzędzie Skarbowym właściwym dla miejsca zamieszkania podatnika według stanu na koniec grudnia poprzedniego roku). Jeśli z naszego zeznania podatkowego wynika, że mamy również opłacić podatek, należy tego dokonać do 30 kwietnia. Termin ten jest nieprzekraczalny. Niezłożenie zeznania w terminie pociąga za sobą tzw. odpowiedzialność karno-skarbową (najczęściej jest to mandat w wysokości nawet do 3 200 zł).

Zeznanie podatkowe składane jest na specjalnych dokumentach, zwanych PIT-ami (formularze dostępne są w każdym urzędzie skarbowym). Pamiętajmy, że w Polsce obowiązuje bardzo wiele rodzajów PIT-ów (np. PIT 36, 36L, 37, 38, 39) i to, który powinniśmy wybrać, zależy od wielu czynników. Jeśli mamy wątpliwości, którą formę rozliczenia wybrać, poprośmy o poradę w urzędzie skarbowym.

!WAŻNE: Jeśli mamy problem z samodzielnym rozliczeniem PIT, możemy zwrócić się o poradę w jednym z punktów informacyjnych w urzędzie skarbowym lub też skorzystać z dostępnych w internecie programów do rozliczeń. W przypadku jakichkolwiek niejasności, lepiej jednak skontaktować się z urzędem skarbowym, który odpowie na nasze pytania. Adresy urzędów skarbowych dostępne są na stronie: www.pit.pl 

ROZLICZANIE SIĘ Z MAŁŻONKIEM

Zwykle osoby będące rezydentami w Polsce składają zeznanie indywidualnie, jednak w określonych przypadkach możliwe jest złożenie go razem z małżonkiem, który również posiada status rezydenta. Szczegółowe przepisy w tym zakresie można znaleźć w przewodniku Ministerstwa Finansów: Przewodnik: Wspólne opodatkowanie małżonków oraz osób samotnie wychowujących dzieci lub w przewodniku Polskiej Agencji Informacji i Inwestycji Zagranicznych:
www.paiz.gov.pl (wersja polska)

II.PODATEK OD NIERUCHOMOŚCI

Osoba posiadająca w Polsce grunt lub budynek objęta jest podatkiem od nieruchomości, płatnym w okresach rocznych. Stawki podatku wyznaczane są przez organy gmin, nie mogą one jednak przekroczyć pułapu ustalonego przez Ministra Finansów. Szczegółowe przepisy dotyczące podatku od nieruchomości można znaleźć na stronie Ministerstwa Finansów: Podatek od nieruchomości

III.PODATEK DOCHODOWY OD OSÓB PRAWNYCH (CIT)

INFORMACJE PODSTAWOWE

CIT czyli podatek dochodowy od osób prawnych jest podatkiem odprowadzanym od dochodów spółek i innych osób prawnych, czyli jednostek organizacyjnych, posiadających osobowość prawną której przysługuje zdolność prawna i zdolność do czynności prawnych (np. przedsiębiorstwa państwowe, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki akcyjne, spółdzielnie, fundacje). Wysokość podatku od osób prawnych obecnie wynosi 19%.

PODATNIKAMI CIT SĄ:

  • spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki akcyjne i inne osoby prawne;
  • spółki kapitałowe w organizacji;
  • jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, z wyjątkiem spółek niemających osobowości prawnej;
  • spółki niemające osobowości prawnej mające siedzibę lub zarząd w innym państwie, jeżeli zgodnie z przepisami prawa podatkowego tego państwa są traktowane jak osoby prawne i podlegają w tym państwie opodatkowaniu od całości swoich dochodów bez względu na miejsce ich osiągania;
  • podatkowe grupy kapitałowe.

PODATEK TEN NIE OBEJMUJE:

  • przychodów z działalności rolniczej, z wyjątkiem dochodów z działów specjalnych produkcji rolnej, chyba że ustalenie przychodów jest wymagane dla celów określenia dochodów wolnych od podatku dochodowego,
  • przychodów z gospodarki leśnej w rozumieniu ustawy o lasach,
  • przychodów wynikających z czynności, które nie mogą być przedmiotem prawnie skutecznej umowy,
  • przychodów (dochodów) przedsiębiorców żeglugowych opodatkowanych podatkiem tonażowym.
    !Podatnicy mający siedzibę lub zarząd na terytorium Polski podlegają CIT w Polsce od całości swoich dochodów!
    !Podatnicy niemający siedziby lub zarządu na terytorium Polski - tylko od dochodów uzyskanych w Polsce!

Opodatkowaniu podlega dochód jaki został osiągnięty przez daną spółkę, spółdzielnię czy przedsiębiorstwo w danym roku, czyli różnica między przychodem a kosztami jego uzyskania.

Jeśli różnica jest ujemna, to podatnik wykazuje stratę podatkową. W szczególnych przypadkach podstawą opodatkowania może być przychód.

STRATA PODATKOWA

  • możliwa do odliczenia od dochodu w ciągu 5 kolejnych lat podatkowych („loss carry-forward system"); odliczenie w jednym roku nie może przekroczyć 50% wysokości tej straty;
  • nie uwzględnia się strat przedsiębiorców przekształcanych, łączonych, przejmowanych lub dzielonych - w razie przekształcenia formy prawnej, łączenia lub podziału przedsiębiorców, z wyjątkiem przekształcenia spółki kapitałowej w inną spółkę kapitałową.
    !Można odliczając podatek odliczyć też darowiznę na rzecz organizacji pożytku publicznego, ale taką darowiznę, która nie przekracza 10% dochodu!

Rozliczenie podatku następuje po zakończeniu roku podatkowego i aby go rozliczyć należy złożyć w swoim Urzędzie Skarbowym wstępne zeznanie podatkowe.

Termin do złożenia dokumentu upływa 31 marca.

!UWAGA: także do 31 marca należy także opłacić podatek lub różnicę między podatkiem a wysokością uiszczonych zaliczek!

Zeznanie ostateczne, określające wysokość dochodu podatnik jest zobowiązany złożyć w terminie 10 dni, liczonym od daty zatwierdzenia rocznego sprawozdania, jednak nie później niż przed upływem 9 miesięcy od zakończenia roku podatkowego.

Do zeznania podatkowego należy także dołączyć roczny bilans finansowy i rachunku wyników, a nieraz także opinię i raport audytora wraz z odpisem uchwały walnego zgromadzenia.


Więcej o CIT znajdziesz na stronie Ministerstwa finansów (także w języku angielskim): www.finanse.mf.gov.plwww.firmy-24.pl 

IV.PODATEK VAT

Podatek VAT zwany jest podatkiem od towarów i usług. Podatek ten płacimy za każdym razem, kiedy dokonujemy zakupów w sklepie albo płacimy za usługi, tłumacza, kosmetyczki, albo fryzjera. Podatek pobierany jest automatycznie i zawiera się w cenie podanej brutto. Podatek ten stanowi główne źródło dochodów budżetu państwa. Pobierany jest na każdym etapie obrotu towarami i usługami.

Funkcjonują różne stawki podatków w zależności z jakimi towarami i usługami mamy do czynienia: 23%, 8%, 5%, 0% o tym, więcej na ten temat można znaleźć na stornie Ministerstwa Finansów www.finanse.mf.gov.pl 

!W przypadku świadczenia przez podatnika usług, w tym w zakresie handlu i gastronomii, kwota podatku należnego, może być obliczana jako iloczyn wartości dostawy i stawki:

  • 18,70% -- dla towarów i usług objętych stawką podatku 23%;
  • 7,41 % -- dla towarów i usług objętych stawką podatku 8 %.

MAM SWOJĄ FIRMĘ I CHCĘ ROZLICZYĆ VAT - DEKLARACJE I TERMINY

!Jeżeli prowadzisz działalność gospodarczą to każdego miesiąca albo co kwartał musisz rozliczyć się z podatku VAT.
Przedsiębiorcy będący małymi podatnikami mają możliwość wyboru rozliczeń z tytułu podatku VAT w okresach miesięcznych lub kwartalnych. Co za tym idzie rozliczeń dokonują na podobnych deklaracjach, ale z różnymi oznaczeniami:

  • VAT-7 dla rozliczeń miesięcznych,
  • VAT-7K dla kwartalnych.

Terminy składania powyższych deklaracji są wyznaczone do 25-ego dnia miesiąca następującego po danym okresie rozliczeniowym (miesiącu lub kwartale).

ŹRÓDŁA I PRZYDATNE LINKI:

www.poradnik.wfirma.pl 
www.finanse.mf.gov.pl 


Podstawa prawna:
1. Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.
2. Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych.
3. Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Skomentuj

Projekt ‘MIEJSKI SYSTEM INFORMACYJNY I AKTYWIZACYJNY DLA MIGRANTÓW’ jest współfinansowany z Programu Krajowego Funduszu Azylu, Migracji i Integracji oraz budżetu państwa. Wyłączna odpowiedzialność spoczywa na autorze. Komisja Europejska nie ponosi odpowiedzialności za sposób wykorzystania udostępnionych informacji.

Projekt LOKALNE MIĘDZYSEKTOROWE POLITYKI NA RZECZ INTEGRACJI IMIGRANTÓW realizowany był w ramach programu Obywatele dla Demokracji, finansowanego z Funduszy EOG.

Projekt LOKALNE POLITYKI MIGRACYJNE - MIĘDZYNARODOWA WYMIANA DOŚWIADCZEŃ W ZARZĄDZANIU MIGRACJAMI W MIASTACH był współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu na rzecz Integracji Obywateli Państw Trzecich oraz budżetu państwa. Wyłączna odpowiedzialność spoczywa na autorze. Komisja Europejska nie ponosi odpowiedzialności za sposób wykorzystania udostępnionych informacji.

Projekt LOKALNE MIĘDZYSEKTOROWE POLITYKI NA RZECZ INTEGRACJI IMIGRANTÓW był współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu na rzecz Integracji Obywateli Państw Trzecich oraz budżetu państwa. Wyłączna odpowiedzialność spoczywa na autorze. Komisja Europejska nie ponosi odpowiedzialności za sposób wykorzystania udostępnionych informacji.

Projekt ‘WARSZAWSKIE CENTRUM WIELOKULTUROWE’ był współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu na rzecz Integracji Obywateli Państw Trzecich oraz budżetu państwa. Wyłączna odpowiedzialność spoczywa na autorze. Komisja Europejska nie ponosi odpowiedzialności za sposób wykorzystania udostępnionych informacji.

LOKALNE MIĘDZYSEKTOROWE POLITYKI NA RZECZ INTEGRACJI IMIGRANTÓW Projekt realizowany był przy wsparciu Szwajcarii w ramach szwajcarskiego programu współpracy z nowymi krajami członkowskimi Unii Europejskiej.